ĐHY Phanxicô Xaviê Nguyễn Văn Thuận: Chứng nhân của hy vọng

Đức Hồng y Czerny khẳng định rằng Đức Hồng y Văn Thuận tiếp tục chỉ cho chúng ta con đường “đức tin vững chắc, niềm hy vọng lan tỏa, một tình yêu tha thứ chân thành”.

Hội nghị diễn ra tại Sala dei Trattati của Dinh Tông tòa Laterano, tại chính nơi đã kết thúc tiến trình phong chân phước giai đoạn giáo phận cho Đức Hồng y Phanxicô Xaviê. Sự kiện do Ủy ban Phong Chân phước cho ngài phối hợp với Bộ Phục vụ Phát triển Con người Toàn diện, cùng với sự hợp tác của Bộ Giáo sĩ, Giáo phận Roma và Nhà xuất bản Città Nuova tổ chức, nhân kỷ niệm 50 năm ngày Đức Hồng y Phanxicô Xaviê hoàn tất cuốn sách “Đường Hy vọng”, gồm 1001 suy tư được ngài viết trong tù. Cuốn sách được ngài dành tặng cho các tín hữu của mình.

Ngoài các Hồng y thuyết trình viên, tham dự Hội nghị còn có Đức Hồng y Giovanni Battista Re, Niên trưởng Hồng y đoàn, người đã được thăng Hồng y cùng với Đức Hồng y Thuận vào năm 2001, Đức Hồng y Angelo Becciu, nguyên Phụ tá Quốc vụ khanh Tòa Thánh. Bên cạnh đó cũng có sự tham dự của nhiều Giám mục, trong đó có Đức Cha Nguyễn Thái Thành, Giám mục phụ tá giáo phận Orange County (Hoa Kỳ), nhiều linh mục và tu sĩ, giới báo chí; và đặc biệt là sự hiện diện của các linh mục, tu sĩ và giáo dân người Việt.

Sứ điệp của Đức Thánh Cha: gương sáng luôn hợp thời

Mở đầu hội nghị, Sơ Alessandra Smerilli, Tổng Thư ký Bộ Phục vụ Phát triển Con người Toàn diện, đã đọc sứ điệp Đức Thánh Cha gửi đến hội nghị, trong đó ngài mong muốn sự kiện giúp tái khám phá “chứng nhân Kitô giáo mạnh mẽ” của Đức Hồng y Thuận, “vị mục tử quảng đại”, người mà gương sáng “luôn hợp thời”. Đức Thánh Cha khẳng định rằng Đức Hồng y Thuận nhắc rằng “niềm hy vọng Kitô giáo được sinh ra từ cuộc gặp gỡ với Chúa Kitô và được hình thành trong một đời sống hiến dâng cho Thiên Chúa và cho tha nhân”.

ĐHY Phanxicô Xaviê Nguyễn Văn Thuận

Đức Hồng y Baldo Reina: cùng với Đức Hồng y Thuận, chúng ta gìn giữ di sản của Năm Thánh

Trong bài phát biểu mở đầu, Đức Hồng y Baldo Reina, hiện là Hồng y Giám quản Giáo phận Roma, cho biết khi còn là linh mục trẻ, ngài đã được một người bạn tặng một cuốn sách của Đức Hồng y Thuận, và “tôi đã đọc một cách say mê, và từ đó tôi bị ấn tượng bởi nhân vật phi thường này”. Kết nối Đức Hồng y Thuận với Năm Thánh Hy Vọng, Năm đã để lại cho chúng ta “một cam kết” hơn là “một khẩu hiệu”: trở thành những người hành hương của Hy Vọng, và do đó là những chứng nhân của hy vọng, ngài nói rằng Đức Hồng y Nguyễn Văn Thuận chính là như vậy, và “với sức mạnh, sự quyết tâm và sự điềm tĩnh của mình, ngài giúp chúng ta gìn giữ di sản của Năm Thánh và biến nó thành của chúng ta”.

Đức Hồng y Michael Czerny: “Điều đã cho ngài sức mạnh trong những thử thách khó khăn nhất chính là Tin Mừng của Chúa Giêsu Kitô”

Đức Hồng y Michael Czerny, Tổng trưởng Bộ Phục vụ Phát triển Con người Toàn diện, bao gồm cả Hội đồng Tòa Thánh về Công lý và Hòa bình mà Đức Hồng y Nguyễn Văn Thuận từng là chủ tịch từ năm 1998, chức vụ mà Đức Giáo hoàng Gioan Phaolô II muốn qua đó ghi nhận những đức tính - mà ngày nay có thể gọi là “anh hùng” - của Đức cố Hồng y, người luôn rao giảng các nguyên tắc công lý và hòa bình cả trong và ngoài Giáo hội. Ngài không chỉ đề cao những giá trị này mà còn thể hiện chúng “bằng lời nói và việc làm”, thông qua một cuộc sống “đầy tính ngôn sứ và vị tha”.

Nhắc lại đời sống của Đức Hồng y Phanxicô Xaviê: phục vụ tình nguyện tại các bệnh viện, nhà tù và trại phong ở Huế, xây dựng các trung tâm bệnh phong mà ngài đã hiến tặng toàn bộ tiền tiết kiệm của mình, mặc dù sống rất đơn giản; thời kỳ làm giám mục Nha Trang, trong đó ngài đã khởi xướng nhiều sáng kiến giáo dục và xã hội và nỗ lực hòa giải trong một đất nước bị chia rẽ; và, tất nhiên, thời gian bị giam cầm, trong đó ngài vẫn giữ thái độ hòa bình và khoan dung ngay cả đối với những người canh gác, Đức Hồng y Czerny nhấn mạnh: “Điều đã cho ngài sức mạnh trong những thử thách khó khăn nhất chính là Tin Mừng của Chúa Giêsu Kitô”. 

Với những hoạt động của Đức Hồng y Văn Thuận tại Roma, nỗ lực hỗ trợ người tị nạn Việt Nam, đặc biệt thực hiện yêu cầu của Đức Giáo hoàng Gioan Phaolô II năm 1999 là biên soạn sách Toát yếu Giáo lý Xã hội của Giáo hội, ra đời năm 2004, Đức Hồng y Czerny khẳng định rằng Đức Hồng y Văn Thuận tiếp tục chỉ cho chúng ta con đường: “Đức tin vững chắc, niềm hy vọng lan tỏa, một tình yêu tha thứ chân thành”.

Đức Hồng y Michael Czerny

Đức Hồng y Lazaro You Heung-sik: “Một mẫu mực đích thực về đời sống Kitô giáo và đời sống linh mục”

Đối với Đức Hồng y Lazaro You Heung-sik, Tổng trưởng Bộ Giáo sĩ, Đức Hồng y Phanxicô Xaviê Nguyễn Văn Thuận là “một mẫu mực đích thực về đời sống Kitô giáo và đời sống linh mục”. Ngài nhắc lại lời chứng của một bạn tù Phật Giáo Hòa Hảo kể lại thời gian bị chuyển trại tù, bị xích, họ tước đoạt tài sản cá nhân, mọi người đều khóc trong giận dữ và tuyệt vọng, nhưng Đức Hồng y Thuận đã nói với họ: “Chúng ta sẽ bị tước đoạt gần như mọi thứ, nhưng có một điều không ai có thể lấy đi được, đó là đức tin của chúng ta vào Chúa”.

Người bạn tù Phật Giáo Hòa Hảo còn kể lại những chứng từ khác về sự quảng đại và khiêm nhường của Đức cố Hồng y Phanxicô Xaviê và nói: “Tôi chỉ ở bên ông ấy vài tháng, nhưng tôi có thể làm chứng rằng ông ấy là người mà chúng tôi, những người theo Phật giáo, gọi là Bồ Tát, tức là một người rất thánh thiện. Tôi hy vọng sẽ đến ngày Giám mục Thuận được phong thánh, để mọi người thuộc mọi tôn giáo có thể tôn kính ông ấy”.

Đức Hồng y You nhận định: “Cuộc đời ngài (Đức Hồng y Thuận) được đánh dấu bằng những thử thách rất khó khăn, nhưng chính trong những thử thách đó, sự vĩ đại của đức tin của ngài đã được tỏ hiện”.

Đức Hồng y Lazaro You Heung-sik

Đức Hồng y Antonio Luis Tagle: “Tôi tớ của Chúa và Giáo Hội”

“Tôi tớ của Chúa và Giáo Hội”, đó là những từ Đức Hồng y Antonio Luis Tagle, Phụ Tổng trưởng Bộ Loan báo Tin Mừng, dùng để miêu tả Đức Hồng y Phanxicô Xaviê Nguyễn Văn Thuận, người mà ngài có mối liên hệ rất thân thiết, và được gọi là “chú”. Đức Hồng y Tagle kể lại lần đầu tiên gặp gỡ Đức Hồng y Thuận, nghe ngài kể về những ngày tháng lao tù, và chia sẻ: “Tôi rất ấn tượng bởi thực tế là, khi ngài nhớ lại những trải nghiệm đau đớn và thậm chí là hạ nhục, giọng nói của ngài vẫn bình tĩnh và khuôn mặt thanh thản. Không có dấu vết của sự cay đắng hay thù hận nơi ngài”.

Đức Hồng y Tagle kể về những lần đến Roma, được Đức Hồng y Thuận đưa đi ăn tại nhà hàng, và chia sẻ, khi sau này biết ngài bị ung thư dạ dày: “Giờ tôi hiểu tại sao ngài ăn ít như vậy. Chắc hẳn ngài đã rất đau đớn khi đưa tôi đến nhà hàng. Nhưng cái đau của ngài không ngăn cản ngài làm cho người khác hạnh phúc”. Đức Hồng y Tagle chia sẻ về tang lễ Đức Hồng y Thuận: “Nỗi buồn bao trùm không gian, nhưng cũng tràn đầy lòng biết ơn đối với món quà là người tôi tớ của Chúa và Giáo hội. Khi tôi đến gần cửa, tôi dừng lại và chạm vào quan tài của ngài, thì thầm: ‘Chú ơi, cháu đến rồi. Chú đã làm rất tốt. Chú thật xuất sắc’”.

Đức Hồng y Antonio Luis Tagle

Bà Elizabeth Nguyễn Thị Thúy Hồng: chứng kiến sức mạnh của sự hiện diện của Chúa 

Đặc biệt, chia sẻ trong sự kiện có bà Elizabeth Nguyễn Thị Thúy Hồng, em gái của Đức cố Hồng y Văn Thuận. Bà đã liên kết những đau khổ Đức Hồng y đã chịu trong lao tù với những bách hại mà tổ tiên đã trải qua để gìn giữ đức tin, nhờ “họ đã giữ được sự hiện diện của Chúa Giêsu”. Bà nói: “Hôm nay, cùng với quý vị, trong tinh thần biết ơn, chúng ta chứng kiến sức mạnh của sự hiện diện của Chúa qua câu chuyện về một mục tử bị tách khỏi đàn chiên của mình, nhưng vẫn gắn bó mật thiết với tất cả thông qua Lời Chúa”.

Vatican News 
https://www.vaticannews.va/vi/vatican-city/news/2026-03/dhy-phanxico-xavie-nguyen-van-thuan-chung-nhan-cua-hy-vong.html